**//sticky ads code//**

De ramadan is begonnen. Soms willen erg jonge kinderen al mee vasten, of anderen zijn zo religieus dat ze niet willen meedoen aan de les muziek, omdat dat haram (‘verboden’),  zou zijn . (het tegenovergestelde van halal, ‘toegestaan’) Anderen weigeren mee te zwemmen omdat ze dan een slok water kunnen inslikken. Maar dat gebeurt per ongeluk en is daarom niet haram.

Nog niet voor kinderen

In elk geval: het moge duidelijk zijn dat jonge kinderen van het vasten zijn vrijgesteld. Ik kan me wel voorstellen waarom sommige kinderen toch met lege broodtrommels op school verschijnen. Ze horen graag bij de gemeenschap en willen graag doen wat de anderen ook doen. En helaas wordt dat toegejuicht door sommige ouders. Onterecht, dus. (Vaak worden deze kinderen ook ‘geïndoctrineerd’ op schimmige, kleine koranschooltjes)

De islamitische wetgeving is op kinderen nog niet van toepassing. Kinderen hoeven nog niet te bidden of te vasten. Van de meeste islamitische verplichtingen zijn ze vrijgesteld. Tot ze de volwassen leeftijd hebben bereikt.

Wie is volwassen?

In Nederland en Vlaanderen wordt een kind volwassen wanneer het 18 jaar wordt. Of wordt het toch als dusdanig beschouwd… Niet volgens de islamitische wetgeving. Kinderen worden als volwassene beschouwd bij een eerste menstruatie, een eerste zaadlozing, de groei van schaamharen of sowieso wanneer ze 15 worden.

Hij of zij is vanaf dat moment verplicht om islamitische verplichtingen na te komen, zoals het vasten tijdens de Ramadan. De jongvolwassene is voor alle duidelijkheid niet verplicht om vastendagen in te halen van voor het bereiken van de volwassenheid.

Bij de groep willen horen

De directie van enkele lagere scholen heeft (terecht) aan de alarmbel getrokken omdat enkele kinderen moe en suf in de klas zitten en zich moeilijk kunnen concentreren. En dat hoeft niet te verbazen. Dit jaar en de komende jaren valt de ramadan namelijk in de zomer. Kinderen die mee vasten, eten dus heel vroeg voor zonsopgang en heel laat tijdens de ‘iftar maaltijd’ (na zonsondergang). Nogal logisch dat een kind in de klas dan wat afwezig is.

Heel wat islam leerkrachten raden aan om respect en begrip op te brengen voor de wens van het kind om zich bij de gemeenschap te willen aansluiten. Maar om hen ook te zeggen dat vasten nog niet moet. Als alternatief kan een kind bijvoorbeeld alleen in het weekend vasten of nadrukkelijk stilgestaan bij de bedoeling van het vasten.

Wat meer informatie over ramadan:

Iedereen heeft er wel van gehoord of heeft er (in)direct mee te maken. Een collega die gedurende een maand alleen maar toekijkt tijdens het eten. Of een kennis die ondanks de hitte niet drinkt overdag. Moslims die deze tekst zouden lezen, mogen zeker aanvullen…

De islamitische kalender

De verhuizing van Mohammed van Mekka naar de stad Medina (622 n. Chr) is het begin van de islamitische jaartelling. In het Arabisch wordt deze emigratie hidjra genoemd. De islamitische kalender wordt ook wel Hidjri-kalender genoemd. De internationale, westerse kalender is een zonnekalender. Moslims volgen echter een maankalender. Bij de nieuwe maan begint een nieuwe maand. Het moslimjaar telt 12 maanden van afwisselend 29 en 30 dagen. Het islamitische jaar is daarmee 11 dagen korter dan het zonnejaar. De islamitische jaartelling loopt wel langzaam in op de westerse. De ramadan, ook het suikerfeest en het offerfeest, vallen ieder jaar anderhalve week vroeger in het zonnejaar. ‘Langzaam’ moet benadrukt worden. In het jaar 20874 zal de islamitische telling de christelijke inhalen.

De negende maand, ook wel ramadan genoemd, begint wanneer twee orthodoxe moslims de nieuwe maansikkel aan de hemel zien. Dat is in elk land en elke streek verschillend, daarom gaan sommigen voort op de waarneming in Saoedi-Arabië. Vanaf dat moment mogen volwassen moslims de gehele maand, tussen zonsopgang en zonsondergang, niet eten, drinken, roken of seksuele omgang hebben. Bij zonsondergang eindigt het vasten van die dag en mag er gegeten en gedronken worden.

Nog enkele weetjes:

Kinderen, zieken, ongestelde of zwangere vrouwen hoeven niet te vasten. Wie ziek wordt tijdens de ramadan, mag het vasten onderbreken en de gemiste dagen later inhalen. Ook wie aan het reizen is, mag het vasten onderbreken en later de gemiste tijd inhalen. Als toerist in een moslimland hoef je niet mee te vasten, maar een zekere discretie tijdens het eten of drinken wordt wel op prijs gesteld.

Op het einde van de ramadan wordt, meestal in familiekring, het Suikerfeest gevierd. Heel wat zoetigheden worden verorberd en cadeautjes uitgewisseld.

Het vasten is één van de vijf zuilen van de islam, bestaande uit:

  • De geloofsbelijdenis
  • De rituele gebeden
  • Het geven van aalmoezen
  • Het vasten tijdens ramadan
  • De pelgrimstocht naar Mekka

De belangrijkste vraag : waarom wordt er eigenlijk gevast?

Tijdens het vasten staan bezinning en reflectie centraal. Vasten vergroot ook de solidariteit met de armen en minderbedeelden. Niet zomaar wordt bijvoorbeeld de ramadan – alle wereldreligies kennen een vastenperiode – afgesloten met een schenking of aalmoes.

Een kennis van me, een Marokkaanse, zei me onlangs dat ze al na twee dagen vasten spontaan begint na te denken. Over hoe zij al na twee dagen moeilijkheden ervaart, terwijl het voor anderen maanden soms jaren noodgedwongen vasten is. En voor kinderen is het al heel wat om daar gewoon over na te denken, om er eens bij stil te staan.

Tot slot

‘God heeft het niet nodig dat iemand, die zich niet onthoudt van leugenachtige praatjes en het er bijhorend gedrag, zich onthoudt van voedsel’

(uit de Hadieth: het leven van de Profeet Mohammed)

(P.S. Ik ben zelf geen moslim – niet dat het er toe doet – maar heb godsdienstwetenschappen gestudeerd)